Ekonomi
Giriş Tarihi : 13-05-2020 18:09   Güncelleme : 13-05-2020 18:09

“Covıd-19 Sürecinde Kuru Kayısı ve Tarım Sektörü” Konulu E-Panel Düzenlendi

Malatya Turgut Özal Üniversitesi (MTÜ) tarafından, “Covıd-19 Sürecinde Kuru Kayısı ve Tarım Sektörü” konulu e-panel düzenlendi.  Panelde covid 19 sürecinde Malatya ili için stratejik bir ürün olan kayınının piyasadaki faaliyetlerine dikkat çekilip geleceği için neler yapılması gerektiğine dair görüşler bildirildi 

“Covıd-19 Sürecinde Kuru Kayısı ve Tarım Sektörü” Konulu E-Panel Düzenlendi
Malatya Turgut Özal Üniversitesi (MTÜ) tarafından, “Covıd-19 Sürecinde Kuru Kayısı ve Tarım Sektörü” konulu e-panel düzenlendi.  Panelde covid 19 sürecinde Malatya ili için stratejik bir ürün olan kayınının piyasadaki faaliyetlerine dikkat çekilip geleceği için neler yapılması gerektiğine dair görüşler bildirildi  Malatya Turgut Özal Üniversitesi tarafından üniversitenin Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin  (MTÜ-UZEM) sistemi üzerinden gerçekleştirilen  “Covıd-19 Salgın Sürecinde Malatya’da Kuru Kayısı ve Tarım Sektörü” konulu Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hakan Yıldırım’ın moderatörlüğünde yapılan e-panelde “Salgın, Gıda ve Bağışıklık Üçgeninde Kayısının Rolü” konusunda konuşan Malatya Turgut Özal Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Aysun Bay Karabulut “Kayısının Malatya için çok ciddi ekonomik değeri var. Kayısının sadece ekonomik boyutuna bakmıyorum, aynı zamanda bir sağlıkçı olarak, bir biyokimyacı olarak uzun yıllar kayısının sağlığa olan çok ciddi katkıları üzerine de çalıştık. Kayısını kükürt sorunu, kayısı çekirdeğini sağlığa etkileri gibi birçok çalışma yaptık.  Covid_19 salgının ciddi olarak her şeye yansıması oldu.  Hayat tarzlarımız değişti. Buna bağlı olarak da çiftçilerimizin de baktıkları ürünlere bakışı da değişti. 2019 yılı rakamlarına göre Malatya’nın 99 bin ton tutarında bir kuru kayısı ihracatı var. Covid-19’un bundan sonraki sürece etkisi ne olacak? Bu yıl etkili olan Kayısıda Çiçek Monilyasının çiftçiye ve üretime etkileri neler olacak? Avrupa’dan görüştüğümüz insanlar,   ‘sizler kayısıyı iyi anlatıyorsunuz ama biz ulaşamıyoruz, altın gibi.’ Kayısının üretildiği andaki değeri çok önemli ve piyasaya sürülme fiyatı çok önemli. Rusya’ya gittiğimizde de kayısının ihracatı ile ilgili sorunu dile getirdim. Asıl sorun kayısının yetiştirilmesinde. Kayısı üretiminde azalma olursa, bu azalmanın çiftlilerimiz açısında telafisi ne olabilir? Tarım ve Orman Bakanlığımızın destek verdiğini biliyoruz, bu kapsamda çiftçilerimizi rahatlatmak adına bir müjde verebilir miyiz? Kayısının sağlığa olan etkisini, covid_19 sürecinin sağlığa olan etkisinin üretim ve tüketimle bir üçgen oluşturduğumuzda bir birini bağlaması gerekiyor. Hepsi aslında birbiriyle bir döngü halinde. Bizler bu yüzden Tarım ve Orman Bakanlığımızın desteğini bekliyoruz. Bizde Malatya Turgut Özal Üniversitesi ve Ziraat Fakültesi olarak her türlü akademik desteği vermeye hazırız. E-panelimizde konuşulan konular rapor olarak hazırlanacaktır. Çiftçilerimize vereceğiz. Kayısı çekirdeği üzerine yaklaşık 10 yıldır çalışıyorum. Bu konuda ciddi çalışmalar yaptık. İsmini Kayısır koyduk. Bu tür ürünlerin üretilmesi hem Malatya, hem de Türkiye ekonomisine bir katkıdır. Sağlığa etkilerinde kolon kanserinde, meme kanserinde denemelerimizi yaptık, hali hazırda Sağlık Bakanlığı nezdinde de çalışmalarımız devam ediyor. Kayısı çekirdeğinin Çin’de Covid_19 ile mücadelede kullanıldığına dair, bağışıklık sisteminden dolayı çok ciddi yayınlarda mevcut.  Bu çalışmaların hepsi memleket için, Malatya için ve Türkiye içindir.  Sayın Cumhurbaşkanımızın da sürekli ifade ettiği gibi kendi ürünlerimizi üretebiliyor olmanın bir değişik şeklidir. Avrupa’dan Amigdalin maddesini mi almak önemli, yoksa bizim kendi kayısımızdan ürettiğimiz Amigdalin maddesi mi önemli. Bu çalışmalarımıza devam edeceğiz. Yaptığımız araştırmaların sonuçlarını paylaşmak bizim görevimiz. Kulaktan dolma bilgilerle değil, gerçekten deneysel ve laboratuvar da ispatlanmış sonuçlarla söylüyoruz.”  Şeklinde konuştu. “COVİD_19 SÜRECİNDE KAYISI İHRACATI DEVAM ETTİ” “Covid-19 Sürecinde Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Tarımsal Üretime Yönelik Tedbirleri” konusunda konuşan Tarım ve Orman Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürü Dr. Mehmet Hasdemir, “Tarımsal üretimin sürdürülebilirliği büyük öneme sahip. Salgının küresel boyutta ilk ortaya çıktığından beri süreç takip edilmiş ve ülkemize yönelik etkilerini en aza indirmeye yönelik gerekli her türlü tedbir alınmıştır. Ülkemizde vakaların artması ile birlikte temel gıda maddelerinde arz güvenliğini sağlayacak şekilde stok ve tedarik yönetimi gerçekleştirilmiştir. İçinde bulunduğumuz dönemde de tarımsal faaliyetler aksatılmadan yürütülmektedir. Tarımsal ürünlerin tedariğinde ve pazarlanmasında en ufuk bir sorun yaşanmamaktadır. 2020 yılında bitkisel üretimde geçen yılın üstünde bir rekolte bekliyoruz. Tarımsal alanda dünyanın 17. ülkesi olmamıza karşın, tarımsal hasılada dünyada ilk 10’yız. Bu başarı Türk çiftçisinin başarısıdır.  Dünyada rafların boşaltıldığı bir dönemde, Avrupa’da insanların markette gıda bulabilmek için bir birini ezdiği bir dönemde korkmadan üretmeye devam eden ve sofralarımızı dolduran çiftçilerimizin aynen sağlıkçılarımız gibi alkışı hakkettiğini belirtmek istiyorum. Son 15 yılda kuru kayısı birim fiyatlarında yüzde 35 bir artış söz konusudur. Bu yılın ilk 3 ayında geçen yılın aynı ayına göre yaklaşık 600 ton daha fazla kayısı ihracat edildiği anlaşılmaktadır. Covid_19 sürecinde kayısı ihracatının kesintiye uğramadan devam ettiği görülüyor.  Malatyalı çiftçilerimizi hasat başlamadan dijital tarım pazarına üye olmalarını, giriş yapmalarını, bu platform aracılığı ürünlerini pazarlamalarını belirtmek istiyorum. Bakanlık olarak  kayısıyı her türlü destekliyoruz. “  ifadelerini kaydetti. “KAYISI BİRLİK YENİDEN KURULMALI” “Covid-19 Salgın Döneminde Malatya’da Tarıma Dayalı Sanayinin Durumu” konusunda konuşan Malatya Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Oğuzhan Ata Sadıkoğlu, “Tarıma dayalı şehrimizde tarıma dayalı bir sanayi oluşturmaktan dolayı iyimser bir yapının olduğunu ifade etmek istiyorum. Tarımın geliştiği illerde özellikle sanayileşme kültürünün de tarıma yönelik olması bu anlamda üretim yapan çiftçiler anlamında da sağlıklı bir yapının oluşmasına zemin hazırlıyor.  Çiftçimiz ürettiği ürünü pazarda kime satacağına dair kaygı duyuyor. Fiyatın düşmesinden dolayı mağdur olan çiftçimiz bu anlamda yükü üzerinde topluyor. Çiftçimiz bazen çalıştırdığı işçinin maaşını ödeyemiyor. Özellikle Malatya’da bir kayısı birliğin olması gerekiyor. Geçmişte kurulan kayısı birliğin siyasallaşması ve siyasallaşması ile yanlış organize olmasından kaynaklı bir sıkıntı oldu. Türkiye’de kayısının haricinde çok önemli ürün birlikleri var. Şehrin dinamiklerini ve çiftçiyi bir arada tutacak ve bir birini denetim ve kontrol edebilecek bir organizasyonla acilen kayısı birliğin kurulması gerekiyor. Kayısı ihracatçılarının da yaşadığı sorunlar var, kükürt sorunu var. Kayısı monilya hastalığı nedeniyle ürün kaybı yaşanıyor. Tarım ve Orman Müdürlüğünce yağmurlama döneminde özellikle çiftçilerin bilgilendirilmesi gerekiyor. Sözleşmeli ürün satışını resmiyete dökmeli ve çiftçilerin mağduriyetinin önüne geçilmeli ” dedi. “Salgın Döneminde Borsanın Pozisyonu ve Kuru Kayısı Ticaretine Yönelik Beklentiler” konusunda konuşan Malatya Ticaret Borsası Başkanı Ramazan Özcan, “Kayısı Malatya’nın ortak paydası, Malatya ekonomisinin en güçlü ve en önemli aktörü. Malatya tarım şehri olma adına çok hızlı bir şekilde ilerliyor. Malatya’nın bir taraftan sanayisi güçlenirken, bir taraftan sanayi alt yapısı ivme kazanırken, bir taraftan da tarım şehri olma konusunda gerçekten emin adımlarla ilerliyor. Bizim en büyük avantajlarımızdan birisi kuru kayısı. Mutlaka kuru kayısıdan kaynaklana dezavantajlarımızda  mutlaka var. Kayısı, mili ürünlerimizden de birisidir. Malatya kuru kayısısı bölgesel ürün değil, bir stratejik üründür.  Covid_19 salgını süreci ile birlikte dünya tarımın ne kadar önemli olduğunu yeniden keşfetti. Sanayisi ile çok övündüğünü gördüğümüz ülkülerin bir taraftan da tarımını ihmal ettiğini gördük. Tarım, bir ülkenin ayakta kalması için en önemli sektörlerden biridir.” İfadelerini kaydetti. “ ÇİFTÇİLERİMİZİN MUTLAKA BAHÇELERİNDE ARI BULUNDURMALARI GEREKİYOR.” “Salgın Sürecinde Malatya’da Tarım ve Gıda Sektörüne Yönelik Kamusal Uygulamalar”  konusunda Malatya Tarım ve Orman İl Müdürü Tahir Macit, “Malatya’da bu yıl yağış boldu, bunun avantajların yanında, dezavantajları da oldu. Biz bu süreçte basında çok yer alacak şekilde yayınlar yaparak çiftçilerimizi bilgilendirdik. Malatya çiftçisi bilgili ve bilinçlidir. Mühendis anlamında güçlü bir yapıdayız ve her çiftçinin bir danışmanı var. Çiftçilerimize SMS gönderdik. Yağıştan dolayı çiftçilerimizin bazıları fırsat bulamadılar. Yağışlardan dolayı çiftçilerimiz ilk ilaçtan sonra Monilyanın açığa çıkmasının ardından biz şikayet edilen ilaçları laboratuvarlara gönderdik. Monilya tam atak yapmadan önce biz bu çalışmalarımızı yaptık. Bu konuda bir rapor hazırladık. Organik bahçelerin tamamında da sorun olduğunu gördük. Ben kayısı bahçemde arı bulunduruyorum.  Çiftçilerimizin mutlaka bahçelerinde arı bulundurmaları gerekiyor.” diye konuştu. “Covid-19 Sürecinde Tarım ve Kuru Kayısı Ekonomisi Üzerine Değerlendirmeler” konusunda konuşan Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Orhan Gündüz,  “Dünyada tarım ve gıda ülkeler önce kendine yeterlilik düzeyini sorgulamaya başladılar. Türkiye gerek üretim ve gerekse de potansiyeli nedeniyle her hangi bir sorunun yaşanmayacağını gösteren ülkelerden biridir.  Türkiye kendisine yeter, ama dünyada birçok ülke kendisine yeterlilik değil. O ülkelerinde temel gıda maddelerini de mutlaka karşılanması lazım. Türkiye üretim gücü ile gıda temininde dünyada öncü rol oynayabilecek bir potansiyele sahip.” dedi. “ KAYISI İÇİN BİR BİLİM KURULU OLMALI” Çiftçi Gözüyle Kayısı Tarımına Yönelik Beklentiler” konusunda konuşan TZOB Yönetim Kurulu Üyesi ve Malatya Ziraat Odaları Koordinasyon Kurulu Başkanı Yunus Kılınç, “Covid_19 ile birlikte dünyada tarımın ne kadar önemli olduğu bir kez daha ortaya çıktı. Ülkemiz de herkes evinde izole oldu, sadece çiftçi tarlada kaldı. Çünkü çiftçini restoranlarda, AVM’ler de, güzellik merkezlerinde gezme şansı olmadığı gibi Covid_19 salgınında da çiftçini kendisini koruma şansının olmadığını öğrendik. Covid_19’u Gıda_20 ile yeneceğiz. Hem ülke ve hem de insan sağlığı açısından, onun için üretmek zorundayız. Malatya’da insanımızın tüccarımızın, çiftçimizin, herkesin faydalandığı bir üründen bahsediyoruz, Malatya kayısısı. Olduğu zaman Malatya çok rahat, emlak satışları bile patlıyor, olmadığı zaman herkes borçlu.  Tarım ve Orman Bakanlığımız kayısıyı daha çok desteklemeli. Kayısı için bir bilim kurulu olmalı. ” dedi. Panel sonrası Malatya Turgut Özal Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Aysun Bay Karabulut, katılımcılara ve ziraat Fakültesine katkı ve desteklerinden dolayı teşekkür ederek, bu tür  etkinliklerin devam edeceğini kaydetti. [gallery ids="307306"] Fatma Doğanay