• DOLAR
    5,6970
    %-0,38
  • EURO
    6,2995
    %-0,32
  • ALTIN
    275,82
    %0,08
  • BIST
    100.523
    %0,18

“Yandım Çavuş Ayranı”

Yazın hem serinlemek hem de damak tatlarını bozmak istemeyenler “Yandım Çavuş” ayranını tercih ediyor. Arnavut biberin doğal acısı ile yoğurdun serinletici etkisi ile ortaya çıkan bu tat damaklardan dinmeyen bir lezzet

“Yandım Çavuş Ayranı”

Malatya’ya has içecekler arasında yer alan “Yandım Çavuş ayranı” ayranı ya da “Acılı ayran” yaz aylarında serinlemek isteyenlere farklı bir alternatif sunuyor. Yıllardır bu işi yapan acılı ayran ustalarına bu ayranı sorduk. Ustalar şunları dile getirdiler: “Sıcak yaz gecelerinin güzel bir esintisi olan acılı ayran oldukça faydalı bir içecektir. Arnavut biberinin doğal acısı ile yoğurtun serinletici etkisi ile ortaya çıkan bu tat damaklardan dinmeyen bir lezzettir. Ülkemizin hemen hemen her bölgesinde yaz aylarında kahve ve çay ocaklarında satılmakta olan bu lezzeti evlerimizde yapma imkânı oldukça basittir. Ekonomik yönden oldukça masrafsız olan bu lezzet birçok kişi tarafından sevilerek tüketilen bir lezzet türüdür. Şayet bir kimse acılı ayran tüketmesi halinde soğuk ve acının enfes ferahlı içinde bulunduğu harareti dindirmeye yetecektir.”

2 ŞEKİLDE YANDIM ÇAVUŞ AYRANI YAPILIYOR

Ustalar şu ifadeleri kullandı: “Yandım çavuş ayranı, acı ayran ya da acılı ayran olarak da bilinir ve semizotlu ve sade olmak üzere iki çeşit yapılabilir. Semizotlusu şu şekilde yapılıyor; 5 Litre Yayık Ayranı, 1 Demet Semiz Otu, 300 gram acı biber ( Arnavut ya da süs biberi ), Bir miktar turşu tuzu. Biberler ortadan ikiye kesilir. Daha iyi acısını vermesi için boylamasına ortadan ikiye kesilmelidir. Semizotu ise doğranarak ya da doğranıp 5 dakika haşlanıp soğuduktan biber ile birlikte ayrana karıştırılır. Oluşan karışım mümkünse 10-15 gün toprak bir testi içinde serin ve karanlık yerde bekletilir. Bu ayran çeşidi zamanla ekşimekte ve kendine özgü tadı almaktadır. Eğer toprak testi yoksa kavanozlara doldurulup buzdolabına kaldırılır. Bu ayranın ekşi olanı daha makbuldür. Sade acılı ayran ise şu şekilde yapılıyor; 1 kilogram yoğurt, 1,2 kilogram su, 5-6 adet Arnavut biber, Tuz, 1 tatlı kaşığı limon. Öncelikle orta boy bir kap içerisine konulan yoğurt ve tuz iyice çırpılır. Yoğurt çırpılma esnasında iyice çırpılarak sıvı bir hal almalıdır. Akabinde üzerine su çekilmesi halinde çökelik gibi bir yoğunluk oluşmaması açısından bilendir ile iyice karıştırılır. Ayranın her tarafı aynı kıvama gelince bu üzerine biraz ekşi bir lezzet vermesi amacıyla 1 tatlı kaşığı limon sıkılır. Tekrardan çırpılan ayran bu defa beş kilogramlık bir bidonun içine konulur. Önceden hazırlanan Arnavut biberi daha iyi acısını vermesi amacıyla bıçak yardımı ile delik açılır. Açılan bu deliklerin tohumunu vermemesi amacıyla küçük olmasına dikkat edilmelidir. Ardından kapağı kapatılan acılı ayran yaklaşık olarak 2-3 saat kadar dolapta soğuması için bekletilir. Soğuyan acılı ayran çıkarılmadan önce bir kepçe yardımı ile tekrardan karıştırılır. Hazırlanan bardaklara konulan acılı ayranımız içilmek üzere servis edilir.”

AYRANIN FAYDALARI

İçimi leziz, serinletici ve ferahlatıcı etkisinin yanında ayranın insan sağlığı açısından faydaları saymakla bitmiyor. Ayranın, hayli zengin bir içeriğe sahip olduğunu belirten uzmanlar kalsiyum ve potasyum içermesi nedeniyle özellikle kemik ve dişlerin oluşumuna olumlu etki yapan ayranın ayrıca, A, B12, D, B2 ve B6 vitaminleri ile protein deposu olduğunu kaydetti. Ayranın, vücudun sıvı dengesinin korunması açısından da önemli bir içecek. Uzmanlar, Yaz aylarında aşırı sıcaklar nedeniyle kaybedilen sıvının, yine mutlaka sıvı tüketimiyle geri kazanılması gerektiğini ve bu sıvının sodyum ve klorür iyonları açısından zengin olmasının büyük önem taşıdığını söylüyor. Ayranın elektrolit yönünden de oldukça zengin bir içecek. Ayran ayrıca, bağırsak florasının stabilitesini artırıyor ve düzenliyor. Sindirim sistemindeki olumsuzlukların giderilmesine yardımcı oluyor. Birçok sindirim bozukluğu üzerinde tedavi edici etki yapar. Vücudun sıvı akışını dengelemek ve normal kan basıncını sağlamak için gerekli olan potasyumu sağlar.  Ayrıca ayran triptofan içermesi vesilesi ile sakinleştirici etkiye sahip olup antistres besinleri listesinin ilk sıralarında yer almaktadır.

Rahime Gül Erbaş ( Özel Haber)

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

BİR DE BUNLARA BAKIN

EN ÇOK OKUNANLAR
RESMİ İLANLAR
Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.
Malatya Sonsöz Gazetesi | Tüm Hakları Saklıdır © 2018 malatya haber