• DOLAR
    7,6604
  • EURO
    8,9115
  • ALTIN
    458,62
  • BIST
    1,1633
Arzu Bozdağ Tulum
Arzu  Bozdağ Tulum
arzubozdagtulum@malatyasonsoz.com.tr
MALATYA’DA BATIL İNANÇLAR
  • 0
  • 1360
  • 22 Ocak 2020 Çarşamba
  • 1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız
  • +
  • -

(Araştırmaya katkı sağlayan başta babam Yılmaz BOZDAĞ olmak üzere tüm aile büyüklerine ve “Malatya’nın Eski Aileleri ve Aile Fotoğrafları” facebook grubu üyelerine teşekkürü bir borç biliriz.)

Kültürün ve inançların özünden bir şey kaybetmeksizin korunması, o milletin milli varlığının devamında önemli bir etkendir. Geçmişi günümüze bağlayan; günümüzünse geleceğe ışık tutulmasında önemli yeri olan kültürümüzün tüm unsurları zenginliklerle doludur. Toplumun ve bireyin yaşamını etkileyen ve yönlendiren en önemli unsurlardan olan halkın batıl inançları da bu zenginliklerimizden birisidir.

Arapça “butlan” kelimesinden türetilen bâtıl kavramı, “boş, çürük, asılsız ve gerçeğe aykırı olan” anlamına gelir. Bu kavram, İngilizce ve Fransızca’da “superstition” kelimesiyle ifade edilmektedir. Bu kelimenin aslı Latince’deki “superstitio” kelimesidir. Bu kelime, eski halk inançlarının, yeni ve egemen dini anlayışın içinde varlıklarını sürdürmesi şeklinde olumsuz anlamda sihir ve kötü din manasında kullanılmaktadır.

Alfred Lehmann’a göre bâtıl inanç “belirli bir din ile bağdaşmayan, aslı esası olmayan veya toplumun ulaştığı bilgi düzeyiyle çelişen genel bir zandır.” Wuttke, bâtıl inancı “eşyaya doğa üstü, insana da insan üstü nitelikler atfetme” şeklinde tanımlar.

İlk çağlardan bu yana insanoğlunun gizemli şeylere ve doğa üstü varlıklara olan ilgisi, onun zamanla bu varlıklarla yaşanan olaylar anısında bir ilişki kurmasına ve tesadüfen gerçekleşen olaylar arasında neden sonuç ilişkisi kurmasına sebep olmuştur. Bu durum birtakım batıl inançların oluşmasını da beraberinde getirmiştir. Ayrıca kurumsallaşmış, kitabî dinlerin birtakım ilke ve prensiplerinin yerel inanç ve kültürlerle karışarak farklı biçimlere girmesiyle de batıl inançların oluşumu söz konusu olmuştur. Ancak, her ne kadar çok eskiye dayanan bir kökene sahip olsalar da “batıl inanç” (superstition) kavramı değer içeren bir ifade olarak ancak medeniyetin işleyişi sonucunda, inanç biçimlerinin farklılaşması ile ortaya çıkmıştır.

Çevremizdeki bir kısım insanların hurafe, büyü gibi bazı batıl inançlara ilgi gösterdiklerini, bunları tutum ve davranışlarına yansıttıklarını gözlemlemekteyiz. Ortaya çıkışlarında toplumsal ve ruhsal yönlerinin olduğu anlaşılan batıl inançlar, yüzyıllar boyunca toplumların gündeminden düşmemiş, gerek bilinçli gerekse bilinç dışı olarak insanların tutum ve davranışlarının belirlenmesinde etkili olmuşlardır.

Bâtıl inanç ve davranışların birbirinden farklı nedenleri olabilir. Bunlar arasında “bilgi yetersizliği, korku, çaresizlik, belirsizlik, geleceği bilme arzusu ve güvende olma duygusu”nu sayabiliriz. Bâtıl inanç ve davranışların genel olarak hedefi, başarıyı yakalamaktan çok başarısızlıklardan ve kötü şeylerden kaçınmaktır. Bu tür inanç ve davranışlar genelde bireye, kendi davranışlarını planlama, değiştirme ve kontrol etme; kötü şans, başarısızlık gibi olayları anlamlandırma; kaygı ve kötümserlik gibi olumsuz duygulara karşı korunma hissi sağlar.

Geçmişte olduğu gibi günümüzde de gerek coğrafik gerekse tarihsel ve sosyo-kültürel bakımdan medeniyetleri buluşturan yurdumuzun önemli kavşak noktalarından biri olan Malatya’nın bu özelliği Malatya’yı tarihin her döneminde önemli kılmış ve dikkatleri hep üzerine çekmiştir. Tarihsel süreç içerisinde “doğunun batısı batının doğusu” olarak tanımlanan Malatya, bu gün için de aynı konumunu sürdürmekte olup sosyo-ekonomik yapısı nedeniyle bölgesinde önemli merkez, bölgesel bir cazibe merkezi durumundadır. Anadolu’nun bir çok yöresinde olduğu gibi Malatya’da da dini inançların yanlış yorumlanmasından ya da eski Türk dini inançlarının etkisinden  ileri gelen bir takım batıl inaçlar mevcuttur.

Geçmişi günümüze bağlayan; günümüzünse geleceğe ışık tutulmasında önemli yeri olan kültürümüzün tüm unsurları zenginliklerle doludur. Toplumun ve bireyin yaşamını etkileyen ve yönlendiren en önemli unsurlardan olan halkın batıl inançları da bu zenginliklerimizden birisidir. Bizler bu kültürün taşıyıcıları olarak bu zenginlikleri ortaya koymak ve gelecek nesillere aktarmakla yükümlüyüz.

Bu bağlamda Malatya halkının; insan hayatının üç önemli geçiş dönemi olan doğum, evlenme ve ölüm dönemleri ile ilgili batıl inançlarını tespit etmek amacıyla “bildiğiniz Malatya ya ait batıl inançlar nelerdir?” şeklindeki soruya aile büyüklerinin ve sosyal medya adreslerinden “Malatya’nın Eski Aileleri ve Aile Fotoğrafları” adlı grupta ki verilen cevapları siz değerli okurlarımızla paylaşacağız. DEVAM EDECEK

 

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • YENİ
  • YORUM
Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.
Malatya Sonsöz Gazetesi | Tüm Hakları Saklıdır © 2018 malatya haber