• DOLAR
    6,0197
    % 3,53
  • EURO
    6,9241
    % 4,17
  • ALTIN
    229,3776
    % 0,94
  • BIST
    88.734,76
    % 1,83

Kiraz düstü kayisi degismedi!

Bir aylik dönemde, kuru kayisinin market fiyatlari degismedi. Tarladan 12 liraya alinan kuru kayisi pazarda 23,50 liradan, market raflarinda ise 39,90 liradan satildi. Markette fiyati en fazla düsen ürün yüzde 29,17'yle kiraz oldu, 3.00 liradan satilan kiraz, 2,13 liraya kadar düstü

Kiraz düstü kayisi degismedi!


 BAZI ÜRÜNLER KATLANDI

Üretici tüketici fiyatlari arasindaki makasin bir türlü kapatilamadigini tarladan markete fiyat farkinin, kuru incir ve maydanozda 5,7, salatalikta 4,7, karpuzda 4,5, sivri biber ve patlicanda 3,9, domateste 3,7 kata çiktigini bildirildi. Kayisida bu durum bir önceki aya göre degismedi, markette kayisi yine 50 milyon civarinda alici buldu.

Konuyla ilgili bilgi veren uzmanlar, sunlari bildirdi: "Bugün üreticide 5 lira 50 kurus olan kuru incir, markette 31 lira 40 kurusa, 17 kurus olan maydanoz markette 97 kurusa, 37 kurus olan salatalik 1 lira 70 kurusa, 23 kurus olan karpuz 1 lira 2 kurusa, 61 kurus olan sivri biber 2 lira 39 kurusa, 75 kurus olan patlican 2 lira 93 kurusa, 58 kurus olan domates 2 lira 15 kurusa satiliyor. Makasin bu kadar açik olmasindan hem üretici hem de tüketici magdurken, her zaman oldugu gibi fahis kar araciya kaliyor. Ramazan ayinin ortalarina geldigimiz su günlerde, üretici ve market fiyatlari arasindaki fark son bir iki ayda oldu. En fazla yüzde 470,91 ile kuru incirde görüldü, kuru incirden sonra fiyat farkinin sirasiyla maydanozda yüzde 468,3, salatalikta yüzde 365,45, karpuzda 353,63, sivri biberde 293,32, patlicanda yüzde 288,64, domateste yüzde 273,03 oldu."

Üretici tüketici fiyatlari arasindaki makasin bir türlü kapatilamadigina dikkati çeken uzmanlar, sunlari kaydetti: "Pazarlamadaki sorunlar nedeniyle üretici düsük fiyata ürün satarken, tüketiciler de daha pahaliya ürün tüketmek durumunda kaliyor. Üreticiden tüketiciye olan zincirin kisalmasi, fiyatlarin çiftçi lehine olusturulabilmesi, tüketicilerimizin de uygun fiyatla ürün almalarinin saglanmasinin yolu örgütlenmeden geçiyor. Bu nedenle, üreticilerin üretim ve pazarlamada örgütlenmelerini ve ortak hareket etmeleri için tesvik edici mekanizmalarin gelistirilmesi gerekiyor. Üretici örgütlerinin finansal bakimdan daha güçlü hale gelmesi saglanmalidir. Üreticilerimizin üretimden ve tüketicilerimizin tüketimden gelen güçlerinin farkina varmalari ve kullanmalari gerekmektedir. Tüketicilerimizin yeterli ve güvenilir gidaya uygun fiyatla erisebilmesi hepimizin dilegidir. Üreticiden tüketiciye varincaya kadar tüm taraflar sadece Ramazan ayinda degil, Ramazan ayi sonrasinda da bu hususta gereken hassasiyeti göstermeye devam etmelidirler."

SPEKÜLATIF ARTISLARI ÖNLENSIN

Gida tüketiminin arttigi Ramazan ayinda, fiyatlarin spekülatif yönde yükseltilmesini önlemek için çalismalara devam edeceklerini, piyasalarin nabzini tutacaklarini, 12 Haziran 2015 tarihinde düzenledikleri basin toplantisinda kamuoyuna açikladiklarini belirten uzmanlar, su bilgileri verdi: "Amacimiz yasanan fiyat artislarinin üreticilerimizden mi, yoksa araci veya perakendecilerden mi kaynaklandigi konusunda dogru bilgiler sunmak, tüketicinin ödedigi fiyattan üreticilerimizin ne derece yararlanabildigini ortaya koymak, olasi spekülatif fiyat artislarini önlemektir. Ramazan ayinin ortalarina geldigimiz su günlerde, 10-30 Haziran döneminde, market fiyatlarina baktigimizda, 10-30 Haziran arasinda 5 üründe fiyat degisimi görülmezken, 13 üründe azalma, 17 üründe ise fiyat artisi oldu. Nohut, maydanoz, yesil mercimek, kuru üzüm ve zeytinyaginda fiyatlar degismedi. Markette fiyat düsüsü yüzde 29,24 ile en fazla kabakta meydana geldi. Kabaktaki fiyat düsüsünü yüzde 29,02 ile karpuz, yüzde 17,99 ile kiraz, yüzde 11,34 ile domates, yüzde 10,56 ile pirinç izledi. Patates, yumurta, kuru fasulye, kuru incir, çilek, havuç, tavuk eti, kirmizi mercimek fiyatlarinda da belli oranlarda düsüs görüldü. Markette en fazla fiyat artisi ise yüzde 57,79 ile sivri biberde görüldü. Sivri biberdeki fiyat artisini yüzde 25,04 ile limon, yüzde 16,80 ile patlican, yüzde 15,60 ile yesil fasulye, yüzde 12,64 ile yesil sogan takip etti. Kuru sogan, salatalik, Antep fistigi, ayçiçegi yagi, kuru kayisi, misirözü yagi, süt, kuzu eti, toz seker, dana eti, findik ve marul fiyatlarinda da artis meydana geldi. Üretici fiyatlarina baktigimizda; 10-30 Haziran arasinda, 10 üründe fiyat degisimi görülmezken, 11 üründe azalma, 10 üründe ise fiyat artis görüldü. Maydanoz, kuru fasulye, nohut, yesil mercimek, pirinç, kuru kayisi, kuru incir, Antep fistigi, süt ve zeytinyagi fiyatlarinda degisim olmadi. Fiyati en fazla düsen ürün yüzde 29,17 ile kiraz oldu. Kirazdaki fiyat düsüsünü yüzde 26,69 ile domates, yüzde 25 ile karpuz, yüzde 15,15 ile findik, yüzde 11,37 ile patlican, yüzde 10,93 ile yesil sogan izledi. Bunlarin disinda kirmizi mercimek, yumurta, kabak,  marul, havuç fiyatlarinda da belli oranda düsüs gerçeklesti.  Üreticide en fazla fiyat artisi yüzde 31,88 ile sivri biberde görüldü. Sivri biberdeki fiyat artisini yüzde 20 ile kuru sogan, yüzde 15,87 ile salatalik, yüzde 11,46 ile yesil fasulye takip etti. Ayrica, çilek, kuru üzüm, dana eti, limon, patates, kuzu eti fiyatlarinda da bir miktar artis görüldü."

Uzmanlar, 10-30 Haziran döneminde hem markette hem üreticide en fazla fiyat artisinin sivri biberde görüldügünü, en fazla fiyat düsüsünün markette kabakta, üreticide kirazda meydana geldigini bildirdi.

10-30 Haziran döneminde, sivri biber, salatalik ve yesil fasulyede hasat edilen ürün miktarindaki azalmaya bagli arzdaki daralma nedeniyle fiyatlarda artis görüldügünü belirten uzmanlar, sunlari kaydetti: "Kuru soganda özellikle Çukurova bölgesinde hasadin sonuna yaklasilmasi fiyatlari yükseltti. Kuru üzümde ise yasanan don nedeniyle önümüzdeki sezon rekoltede düsüs beklentisi fiyatlari artirdi. Halen domates, salatalik, kabak, patlican, sivri biber gibi ürünlerde arz, örtü altindan saglaniyor. Ürünün olgunlasma durumu hasadi etkiliyor. Bu duruma göre, fiyatlarda artis ve azalislar meydana geliyor. Nitekim, sivri biber, salatalik ve yesil fasulyede fiyat artarken kabak, patlican ve domateste fiyat düsüsleri yasandi. Kirazda hasat dönemi olmasinin yani sira, dolu ve asiri yagislar nedeniyle yasanan kalite kayiplari, meyve tutumunun fazla oldugu yerlerde meyvenin küçük kalmasi fiyatlarda düsüse yol açti."

ET TÜKETIMI ARTTI

Et fiyatlarindaki duruma baktiklarinda, et tüketiminin de arttigi Ramazan ayinin fiyatlarda yukari yönlü bir baskiyi beraberinde getirdigine dikkati çeken uzmanlar, su bilgileri verdi: "Ramazan boyunca kesimlik hayvan sikintisi olmayacagi görülüyor. Bundan dolayi kasaplik hayvan ve et ithalatina gerek yoktur. Geçen yil toplam kirmizi et üretimimiz, yüzde 1,2 artisla 1 milyon tonu asmistir. Bu yilin Ocak-Subat-Mart döneminde de üretim, geçen yilin ayni dönemine göre, yüzde 13,8 artisla 210 bin 475 tona yükselmistir. Son 5 yildir üretimde sürekli bir artis görülüyor. Üretim desteklenir, et ve süt piyasasinda istikrar saglanirsa, et ithalati söylemleriyle üreticiler tedirgin edilmezse kesinlikle kirmizi ette bir sorunumuz olmaz. Üretim artmaya devam eder, 78 milyona yaklasan ülke nüfusunun, 41 milyon turistin et ihtiyaci sikintisiz karsilanir. Ülkemizde bunu yapacak hem altyapi ve hem de potansiyel mevcuttur. Bunu yapmazsak, geçmiste oldugu gibi çiftçimizin cebinde kalacak milyarlarca dolari yabanci ülkelerin çiftçilerine aktarmis oluruz. Hem çiftçimiz hem ülkemiz kaybeder. Üretici ve marketlerde et fiyatlari az da olsa artis göstermektedir. Ramazan öncesi, 10 Haziran tarihine göre, üreticide, kuzu eti fiyatlarinin yüzde 1,67 artisla 22 lira 19 kurustan 22 lira 56 kurusa çiktigini, dana eti fiyatlarinin ise yüzde 2,56 artisla 23 lira 45 kurustan 24 lira 5 kurusa yükseldigini görüyoruz. Dana etinde kilogram basina 60 kurus, kuzu etinde 37 kurusluk bir artis var. Market fiyatlarina baktigimizda kuzu etinde yüzde 1,48, dana etinde yüzde 1,04 artis görüyoruz. 10 Haziran'a göre, kuzu etinin kilogrami 61 kurus artisla 41 lira 44 kurustan, 42 lira 5 kurusa, dana etinin kilogrami ise 39 kurus artisla 37 lira 7 kurustan 37 lira 46 kurusa çikti."

Özellikle son bir yilda meydana gelen üretici fiyatlarindaki artisin ana sebebinin, basta besiye alinan hayvan ve yem fiyatlari olmak üzere maliyetlerde meydana gelen yükselme olduguna dikkati çeken Bayraktar, sunlari söyledi: "Sayet, vatandaslarimizin makul fiyatla et yemesi isteniyorsa, üreticilerimizin üzerindeki agir girdi maliyetleri düsürülmeli, destekler artirilmalidir.  Ithalatin sorunu çözmedigi geçmiste yasanan aci tecrübelerle görülmüstür. Üretici maliyetlerini dikkate almayan, tüketici fiyatlarini abartan, sadece karlarini düsünen ithal et lobileri, karar vericileri hayvanciligi sikintiya sokacak tasarruflarda bulunmaya zorlamaktadirlar. Türkiye Ziraat Odalari Birligi olarak her zaman ithalat kapilarini açtirmak isteyen lobilere karsi olduk,  üreticilerimizin hak ve menfaatlerini korumak adina ithalat karsiti politikamizi sürdürmeye devam edecegiz."

AYLIK DEGERLENDIRME

Uzmanlar, markette findik, yesil mercimek, kuru üzüm ve zeytinyagi fiyatinda degisim görülmedigini en fazla fiyat düsüsünün yüzde 58 ile karpuzda oldugunu, karpuzdaki fiyat düsüsünü yüzde 20,08 ile kiraz, yüzde 18,10 ile domates, yüzde 12,94 ile patates, yüzde 11,20 ile pirinç izledigini bildirdi.

Çilek, nohut, kirmizi mercimek, yumurta, kabak, kuru incir, tavuk eti, kuru sogan fiyatlarinda da belli miktarlarda düsüs meydana geldigi belirten uzmanlar, markette, bir aylik dönemde, fiyati en fazla artan ürünün yüzde 54,68 ile limon olduguna dikkati çekti.

Uzmanlar, sunlari aktardi: "Limondaki fiyat artisini yüzde 30,83 ile patlican, yüzde 19,85 ile yesil fasulye, yüzde 12,06 ile havuç takip etti. Bunlarin disinda, ayçiçegi yagi, misirözü yagi, marul, kuru kayisi, maydanoz, yesil sogan, sivri biber, süt, salatalik, toz seker, Antep fistigi, dana eti, kuru fasulye, kuzu eti fiyatlarinda artis görüldü."

Üreticide, bir aylik dönemde, 11 üründe fiyat degisimi görülmezken, 7 üründe azalma, 13 üründe ise fiyat artisi oldugunu belirten uzmanlar, sunlari kaydetti: "Bir aylik dönemde, maydanoz, patates, kuru fasulye, nohut, yesil mercimek, pirinç, kuru kayisi, kuru incir, Antep fistigi, süt, zeytinyagi fiyatlari degismedi. Üreticilerde en fazla fiyat düsüsü yüzde 59,09 ile karpuzda görüldü. Karpuzdaki fiyat düsüsünü yüzde 43,33 ile kiraz, yüzde 34,10 ile domates, yüzde 30,04 ile yesil sogan, yüzde 22,85 ile findik, yüzde 11,37 ile patlican, yüzde 8,93 ile kuru sogan izledi.  Buna karsilik, fiyati en fazla artan ürün yüzde 42,09 ile limon oldu. Limondaki fiyat artisini yüzde 30,61 ile kabak, yüzde 14,29 ile yumurta, yüzde 11,11 ile kirmizi mercimek, yüzde 10,30 ile sivri biber takip etti. Bunlarin disinda kuru üzüm, havuç, salatalik, çilek, marul, yesil fasulye, dana eti, kuzu eti fiyatlari da artti. Üreticide limon fiyatlarinda, mevsimsel özellikler nedeniyle arzdaki azalmaya bagli olarak fiyatlarda artis görüldü. Yumurtada ise Mayis ayinin son iki haftasinda bazi çiftliklerde görülen kus gribi vakalarina bagli olarak ihracatin durmasi, iç talepteki daralma ve üretimdeki büyümeye bagli arz fazlaligi gibi etkilerle fiyatlar 17,5 kurusa kadar gerilemisti. Hastaligin kontrol altina alinmasi, en önemli ihraç pazarimiz olan Irak ile ihracatin yeniden baslatiliyor olmasi fiyatlarin yeniden normal seviyesi olan 20 kurusa çikmasina neden oldu. Bu da fiyat artisi olarak piyasaya yansidi. Fiyati düsen karpuzda ise arzdaki artis ve talepte meydana gelen daralmayla birlikte fiyatlar geriledi. Tarim, üstü açik fabrikadadir. Üretim, büyük mesakkatlerle yürütülmektedir. Tarimsal faaliyet içinde tüm uygulamalar eksiksiz yerine getirilse dahi iklimsel faktörler elimizi kolumuzu baglamaktadir.  Iklimsel faktörlere karsi alinabilecek önlemeler de tarima daha fazla yatirim yapilmasini gerektirmekte, üretim yapmak her geçen gün zorlasmaktadir. Tarimsal üretimde yasanan bir olumsuzluk ister istemez gida fiyatlarina yansimaktadir.  Nitekim geçen yil, kuraklik ve don basta olmak üzere dogal afetler nedeniyle, kayisi, findik, elma, ceviz, Antep fistiginda büyük rekolte düsüsleri gerçeklesti. Bu durum, ürün fiyatlarini yukari çekti.  Bu yil da araliklarla asiri yagis ve dolu gibi dogal afetler çiftçimizin pesini birakmadi."

 

ZEYTINYAGINDAKI ARTAN FIYAT ÇOK GÖRÜLMEMELI

Kamuoyunda zaman zaman gündeme gelen konulardan birinin de zeytinyagi olduguna dikkati çeken Bayraktar, su bilgileri verdi: "Zeytinyaginda önemli üretici ülkelerde yasanan rekolte kaybiyla birlikte, üretici açisindan 2013 ve 2014 yillarinda ihracat öncelik haline gelince, iç piyasada fiyatlar geçmis yillara nazaran artis gösterdi.  2006-2012 yillarina ait yedi yilin ortalamasina göre üreticilerimiz 1 kg zeytinyagini 3 lira 98 kurustan ancak satabilmistir. 2013 yilinda ortalama 5 lira 19 kurustan, 2014 yilinda ise 7 lira 81 kurustan ürününü satmistir. 8 yildir kaybin ardindan, son iki yildir artan fiyat, umudu diger ülkelerin rekoltesinde görülen düsüse bagli kalan üreticilerimiz için çok görülmemelidir. Halihazirda üretici 1 litre zeytinyagini toptan yaklasik 11,5 liradan satisa sunmaktadir. Zeytinyaginda fiyat üreticide 11 lira 50 kurusken, markette 21 lira 31 kurusa satiliyor. Fiyattaki yüksekligin müsebbibi üretici degil. Üreticilerimiz, basta girdiler olmak üzere üretim döneminde yaptiklari masraflari ödemek, borçlarini kapatmak için ürünlerini bekletmeden büyük bir kismini elden çikarmaktadir. Hemen her üründe oldugu gibi zeytinyagi üreticimizin de ürünlerini ellerinde bekletmek, depolamak, ürünü piyasaya sürmemek gibi bir lüksü bulunmamaktadir."

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

BİR DE BUNLARA BAKIN

Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.
Malatya Sonsöz Gazetesi | Tüm Hakları Saklıdır © 2018 malatya haber