• DOLAR
    5,8890
    %0,55
  • EURO
    6,5329
    %0,05
  • ALTIN
    294,89
    %0,79
  • BIST
    7,6666
    %0,02
Fikri Demirtaş
Fikri  Demirtaş
fikri.demirtas@malatyasonsoz.com.tr
Kendi Mezarlığı Olan Okul Akçadağ Köy Enstitüsü
  • 0
  • 400
  • 04 Kasım 2019 Pazartesi
  • 1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız
  • +
  • -

1976 yılında mezunu olduğum Akçadağ öğretmen okulu ile ilgili “ Yetim Salh Kurak, Kızıl Tuğlalar “ öykülerde Akçadağ Köy Enstitüsü mezarlığına gömülen öğrenciler dile getirmiştim. Bu mezarlığın yerini tespit etmek için onlarca bu okul mezunu öğretmenlere, okulda çalışan işçilere, memurlara sormama rağmen bir bilgi edinememiştim. Okulun dört bin dönümlük arazisinde üç defa farklı kişilerle birde 1949 Enstitü mezunu Ali Doğan’la aramamızda bulamamıştık. Nihayet 30 Ekim 2019 Tarihinde Karapınar köyünden Ediz Bozay’n yardımı ile buldum. Malatyalı fotoğraf sanatçısı Hüseyin Koç’la giderek mezarlığın ve köy enstitüsünden geriye kalan binaların fotoğraflarını çektik.

Mezarlık; Akçadağ Köy enstitüsü (öğretmen okulu) arazisi içinde bulunan Malatya- Adıyaman yolunun altında, okula ait su deposunun 500 metre arkasında, Meyvecilik araştırma merkezince yeni dikilen kayısı fidanlarının 200 metre alt tarafına düşen okula ait mezarlığında okulun öğrencileri ve personeli ve işçilerine ait mezarlıkta yapılan araştırmada;

Mezarlık yılardır kaderine terk edilmiş, okul yöneticileri sahip çıkmamış mezarlık alanını koruma altına almamış, sararmış yabani otlar içinde kalan mezarlar yıllar sonrada Köy Enstitüsü yerleşkesi Milli Emlak tarafından kullanılması için Tarım il müdürlüğüne, Meyvecilik araştırmaya, bir kısmı da Askeriyeye verildiği söylenmektedir. Tarlaları ekip, biçen iş makineleri yıllardır tabiattan etkilenen çöken mezarları yıkmış. Taşla çevrili mezarlarda toprak altında kalmıştır.

Akçadağ Köy Enstitüsü yerleşkesinde okula ait mezarlıkta 1940’lı yıllardan sonra gömülen öğrenci ve personelin mezarların yapılan araştırmalarda,1941’de müdür Şinasi Tamer döneminde öğrencilerin çok sevdiği, doğum sonrası vefat eden bir öğretmene ait. 1949 enstitü mezunu Ali Doğan’ın anlatımına göre de, Sultansuyu çayında pişirilen tuğlaların öğrenciler tarafından elden ele taşınması zor olduğundan, kamyonla malzemeyi okula taşıması için Malatyalı Muhlis tuğla ustası bulunur. Ölümü 1944’de. Karapınar İstasyon bölgesinde oturan evi yakılarak ölen Adana’lı şoför Azmi ve altı aylık oğlu. İki katlı ev yanınca Azmi oğlunu kucağına alır tahta merdivenlere yönelir. İkisi de çöken merdivende yanarak ölür. Eşi pencereden atladığı için kurtulur. Fakat kadıncağız aklını kaybeder. Baba oğlu kucağında aynı mezara gömerler. Hüseyin İpek tuğla için kazılan yerde uyurken çöken toprağın altında kalarak ölür. Darende, Germiter( Balaban)’lı, ölüm tarihi 1943. Kenger döneminde olmuş, mayıs veya haziran gibi.Şerif Tekbenin torunu Çağla Ormanlar Ok’dan aldığım notda *Şerif Tekben’in Enstitü matbaasında basılan kitabı” Canlandırılacak Köy Yolunda.” öğrencisi Hüseyin İpek’e ithaf edildiğini söylemiştir.…

Kayınvalidem İsmihan Soğukpınar’ın anlatımına göre Salih Kurak Hekimhan. Karamahmut köyünden. Bu öğrenci 1951 yıllarında okulun yonca tarlasını sularken şiddetli rüzgârdan kopan elektrik teline kapılır ve orada ölür. Diğer 7 veya 8 mezar hakkında bilgi sahibi olamadım. Araştırmaya devam edeceğim.

Cumhuriyeti eğitim hafızası İlk Köy Enstitülerinden Akçadağ köy enstitüsü, öğretmen okulu, Anadolu öğretmen lisesi sırasıyla kapana kapana sonunda Fen lisesine dönüştürülüp Akçadağ merkezde Fatih Fen Lisesine taşınmıştır. Köy Enstitüsünden okuldan ancak birkaç dolap dolusu resmi evrakın dışında bir şey kalmamıştır. Kütüphanesinin on binlerce kitapları, atölyelerin, müzik odası laboratuvarlar, sinema makinesi, koca yerleşkenin her şeyi talan edilmiş. Binalar yıkılmış, yakılmış.

Akçadağ Köy Enstitüsü ve öğretmen okuluna ait azda olsa kalan bazı malzemeler Fatih Fen Lisesinin koridorunda. Okula ait başka diğer malzemelerde Malatya Anadolu Lisesi (Emeksiz Lisesi)Bodrum katında okul müzesinde sergilenmektedir.

Kurucu Müdür Şerif Tekben, öğretmenler, usta öğreticiler, öğrenciler ve köylülerin imece ile yaptıkları o yeşil vahası yok artık. Geceleri gökyüzünde yıldızlarla cilveleşen okulun elektrikleri sönmüş. Anıt çeşmeden sular akmıyor. Bu okullardan mezun olan on binlerce cumhuriyet öğretmeninin, öğrencilerin, yöneticilerin hayallerinde rüyalarında sararmış fotoğraflarında kaldı… Okulda dört bin dönümlük araziye, kendi mezarlığına gömüldü…

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • YENİ
  • YORUM
Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.
Malatya Sonsöz Gazetesi | Tüm Hakları Saklıdır © 2018 malatya haber